Topper Copies

Verify divergence theorem for $\vec{F} = (2x - z,\ x^2 y,\ -xz^2)$ taken over the region bounded by $x = 0, x = 1, y = 0, y = 1, z = 0, z = 1$.

Aakash Om Trivedi, AIR 73, 2025

w.k.T divergence theorem

[a unit cube on x, y, z axes with vertices labelled O, A, B, E, F, G and others, and faces labelled S1 to S6]

$\vec{\nabla}\cdot\vec{F} = \frac{\partial}{\partial x}(2x - z) + \frac{\partial}{\partial y}(x^2 y) + \frac{\partial}{\partial z}(-xz^2)$

$= 2 + x^2 - 2xz$

Calculating $\iiint_V (\vec{\nabla}\cdot\vec{F})\, dV$

$\Rightarrow \int_0^1\int_0^1\int_0^1 (2 + x^2 - 2xz)\, dx\, dy\, dz$

$= \int_0^1\int_0^1 \left(2x + \frac{x^3}{3} - x^2 z\right)\Big|_0^1 dy\, dz$

$= \int_0^1\int_0^1 \left(2 + \frac{1}{3} - z\right) dy\, dz$

$= \int_0^1\int_0^1 \left(\frac{7}{3} - z\right) dy\, dz$

$= \int_0^1 \left(\frac{7}{3}y - zy\right)\Big|_0^1 dz$

$= \int_0^1 \left(\frac{7}{3} - z\right) dz$

$= \frac{7}{3}z - \frac{z^2}{2}\Big|_0^1$

$= \frac{7}{3} - \frac{1}{2} \;\Rightarrow\; \frac{11}{6}$ ---- (1)

Now, Calculating $\iint_S \vec{F}\cdot\vec{ds}$

$S = S_1 + S_2 + S_3 + S_4 + S_5 + S_6$

- $S_1$ : OABC $\hat{n} = -\hat{j}$ $ds = dx\,dz$, $\therefore \vec{ds} = (dx\,dz)(-\hat{j})$ - $S_2$: BCDE $\hat{n} = \hat{k}$ $ds = dx\,dy$ - $S_3$ : DEFG $\hat{n} = \hat{j}$ $ds = dx\,dz$ - $S_4$ : OECF $\hat{n} = -\hat{i}$ $ds = dy\,dz$ - $S_5$ : ABDG $\hat{n} = \hat{i}$ $ds = dy\,dz$ - $S_6$ : OAFG $\hat{n} = -\hat{k}$ $ds = dx\,dy$

$\iint_{S_1} \left((2x-z)\hat{i} + x^2y\,\hat{j} + (-xz^2)\hat{k}\right)\cdot(dx\,dz)(-\hat{j})$

$= \iint_{S_1} (x^2 y)^{(-1)} dx\,dz = \int_0^1\int_0^1 x^2 y^{(0)} dx\,dz = 0$ $\because (y=0)$

Similarly

Similarly,

Similarly,

Similarly,

Similarly ,

$\Rightarrow \iint_S \vec{F}\cdot d\vec{S} = [?]\ \frac{3}{2} + \frac{1}{3}$ ($\because$ adding all)

$= \frac{11}{6}$ .. (2)

Using (1) and (2),

we have verified divergence theorem